Сброс
[ A+ ] / [ A- ]
Вы тут:  Главная Доклады Тезисы выступления Министра сельского хозяйства Мамытбекова А.С. на брифинге Службы центральных коммуникаций при Президенте РК по вопросам подготовки к весенне-полевым работам 2013 года

Тезисы выступления Министра сельского хозяйства Мамытбекова А.С. на брифинге Службы центральных коммуникаций при Президенте РК по вопросам подготовки к весенне-полевым работам 2013 года

Прогноз сева

По предварительным данным управлений сельского хозяйства акиматов областей в 2013 году площадь сельхозкультур составит 21,3 млн. га, что почти на уровне 2012 года. Площади весеннего сева прогнозируются на уровне 18,5 млн. га.

Ожидается сокращение площади пшеницы прорив 2012 года на 329 тыс. га (2%), с расширением площадей кукурузы на зерно на 5 тыс. га, других зерновых культур – на 22 тыс. га. Масличные культуры в 2013 году планируется разместить на площади 1,8 млн. га, кормовые – на 3,0 млн. га (больше на 124 тыс. га).

Финансирование ВПР

Для обеспечения проведения весенне-полевых работ принят ряд мер по решению вопросов финансового и материально-технического обеспечения СХТП.

     Холдингу «КазАгро» посредством бюджетного кредита из республиканского бюджета выделено 60 млрд. тенге сроком до 20 декабря 2013 года, которые будут направлены на:

– кредитование субъектов АПК для проведения весенне-полевых и уборочных работ, а также для последующего закупа сельхозпродукции у СХТП, по ставке 5-8% годовых в зависимости от обеспечения исполнения обязательств;

– кредитование микрокредитных организаций для последующего финансирования СХТП, по ставке 4% годовых (МКО кредитуют конечных заемщиков по ставкам не более 8% годовых);

– закуп сельхозпродукции у субъектов АПК, в том числе под обеспечение СПК по ставке 3% годовых.

Таким образом, благодаря применению вышеуказанных схем, будет обеспечена доступность кредитных ресурсов большинству СХТП, участвующих в посевной кампании 2013 года.

Условия кредитования проведения ВПР финансовыми институтами Нацхолдинга «КазАгро» одобрены на заседании Госкомиссии по модернизации экономики РК  15 февраля текущего года.

Выдача беззалоговых кредитов под гарантии СПК

Учитывая, что существенной проблемой в агропромышленном производстве является недостаток ликвидности и доступных кредитных ресурсов для хозяйствующих субъектов. Реализованная в 2011-2012 годах программа финансирования СХТП под залог гарантий социально-предпринимательских корпораций из средств бюджетного кредита, привлеченного Холдингом, продемонстрировала свою высокую востребованность. В этой связи, по примеру прошлых лет в текущем году Холдинг «КазАгро» будет осуществлять форвардный закуп пшеницы и ячменя у СХТП посредством весенне-летнего финансирования под гарантии СПК, из расчета 6 тыс. тенге на 1 га посевной площади за счет средств бюджетного кредита на сумму до 13 млрд. тенге.

На финасирование ВПР также будут использованы 6875,0 млн. тенге бюджетных средств, выделенных АО «НК «Продкорпорация» по программе закупа зерна в госресурсы на весенне-летнее финасирование СХТП посредством форвардного закупа зерна.

 
Пролонгациякредитов СХТП

В целях нивелирования последствий засухи 2012 года  дочерними организациями КазАгро пролонгировано 21,2 млрд. тенге обязательств СХТП (Актюбинская, Акмолинская, Костанайская, Западно-Казахстанская, Карагандинская области) по кредитам, предоставленным на проведение весенне-полевых и уборочных работ за счет бюджетного.кредита.

 
Субсидирование

Кроме того, на субсидирование отрасли растениеводства по всем направлениям выделено 31,4 млрд. тенге.

Справочно:

1) на субсидирование производства приоритетных культур – 18,6 млрд. тенге;

2) на закладку и выращивание плодово-ягодных культур и винограда – 1,9 млрд.тенге;

3) на удешевление стоимости минеральных удобрений и гербицидов – 6,4 млрд. тенге;

4) на доставку поливной воды – 1,6 млрд. тенге;

5) на экспертизу качества хлопка – 0,4 млрд. тенге;

6) на развитие семеноводства – 2,5 млрд. тенге.

 
Обеспечение ГСМ

Минсельхозом совместно с акиматами областей определен объем потребности СХТП областей в дизельном топливе на весенне-полевые работы на уровне не ниже прошлогоднего – 360 тыс. тонн. Объем, а также проект Графика закрепления областей за нефтеперерабатывающими заводами согласован с Министерством нефти и газа. Цена на дизельное топливо для проведения весенне-полевых работ текущего года для СХТП будет в среднем на 10 – 12 процентов ниже рыночной.

 
Уровень готовности сельхозтехники

По состоянию на начало текущего года в республике имеется в наличии 154,1 тыс. тракторов, 89,4 тыс. сеялок, 334,2 тыс. почвообрабатывающих орудий, 5,0 тыс. опрыскивателей, 2,8 тыс. современных высокопроизводительных посевных комплексов.

За последние 8 лет (2005-2012) годы СХТП приобретено 10,0 тыс. ед. тракторов, 10,1 тыс. ед. комбайнов, 1,9 тыс. ед. жаток, 5,7 тыс. ед. сеялок.

По данным акиматов областей темпы подготовки сельхозтехники к проведению ВПР находятся на уровне прошлогодних. По состоянию на 15 февраля 2013 года подготовлено: 111,5 тыс. тракторов (или 74% к наличию); 19,2 тыс. плугов (или 77% к наличию); 204,2 тыс. борон (или 75% к наличию); 64,7 тыс. сеялок (или 72% к наличию).

В целом в посевной кампании примут участие более 3,0 тыс. ед. высокопроизводительных посевных комплексов, что позволит засеять ими более половины посевной площади зерновых культур в оптимальные агротехнические сроки.

Необходимо отметить, что с текущего года в целях стимулирования покупки сельхозтехники и оказания финансовой поддержки аграриям Министерством реализуется новая бюджетная программа удешевления процентных ставок по лизингу сельхозтехники. Разработаны правила субсидирования, которые проходят согласование с заинтересованными госорганами.

В связи с тем, что выделенные из республиканского бюджета объемы финансирования     по 3 млрд. тенге с 2013-2015 гг. не позволяют обеспечить требуемый уровень поддержания и обновления парка сельхозтехники (при существующей степени износа основных видов сельхозмашин 87%) в рамках программы Агробизнес-2020 предусматривается выделение (на обозначенный период) порядка 212 млрд. тенге (в среднем в год 26,5 млрд. тенге), что позволит к 2018 году обеспечить обновление парка сельхозтехники на 100%.

 
Обеспеченность семенами

По данным областей обеспеченность семенами составляет 96% от потребности (при потребности 2094,2 тыс. тонн имеется 2024,8 тыс. тонн).

Дефицит семян ожидается в объеме 79,4 тыс. тонн (в Актюбинской  области – 12,2 тыс. тонн, Западно-Казахстанской – 7,0 тыс. тонн и Костанайской областях – 60,2 тыс. тонн, из которых 55,4 тыс. тонн будет восполнено за счет ресурсов самих областей, а 24,0 тыс. тонн – из государственных ресурсов семян, наличие которых в АО «Продкорпорация» составляет 21,3 тыс. тонн (в т.ч. на ХПП Акмолинской области – 10,7 тыс. тонн, Западно-Казахстанской области – 0,4 тыс. тонн, Костанайской  области – 10,2 тыс. тонн).

В Корпорации  имеются также 1,7 млрд. тенге денежных средств, поступивших от использования семенных ресурсов, что позволяет закупить порядка 26,0 тыс. тонн семян (по текущим ценам).

С начала объявления о начале выдачи сортовых семян пшеницы из госресурсов семян в Корпорацию от СХТП республики поступило 18 заявок на объем 21,8 тыс. тн, в т.ч. Акмолинская область (3 заявки – 10 702,4 тн.), Западно-Казахстанская (1 заявка – 100 тн.), Костанайская (13 заявок – 10183,0 тн.), Северо-Казахстанская (1 заявка – 856,7 тн.).

Выдача семян СХТП будет осуществляться Корпорацией в виде семенной ссуды под гарантию банка второго уровня или в порядке продажи по предоплате. При этом у СХТП имеется возможность воспользоваться одним из вышеперечисленных видов кредитования на приобретение семян.

Учитывая возникающую из года в год в западном регионе ситуацию с неурожаем зерновых культур и проблему с обеспеченностью семенами, акиматам указанных областей необходимо активизировать работу по диверсификации растениеводства с расширением площадей кормовых культур.

Механизм субсидирования элитного семеноводства аналогичен прошлогоднему, за исключением новой нормы, которой предусмотрено частичное возмещение затрат элитсемхозов за фактически приобретенные в зарубежных странах оригинальные семена кукурузы, сахарной свеклы, рапса, сои, овощных и кормовых культур.

В рамках программы «Агробизнес-2020» предполагается увеличить объем субсидий на элитное семеноводство до 4,6 млрд. тенге, объем субсидируемых элитных семян довести до 168,3 тыс. тонн (при нынешнем объеме около 75,0 тыс. тонн), что приведет к увеличению площади, засеваемой элитными семенами, до научно-обоснованной нормы – не менее 8-10 % общей площади посевов (при нынешней доле около 4%), а также на определение сортовых и посевных качеств семенного и посадочного материала предусмотрено до 570 млн. тенге.

 
Субсидирование стоимости ГСМ и других товарно-материальных ценностей

В текущем году на субсидирование стоимости ГСМ и других товарно-материальных ценностей, необходимых для проведения весенне-полевых и уборочных работ, из местных бюджетов предусмотрено 18,6 млрд. тенге.В 2012 году по данной программе было выделено 18,9 млрд. тенге.

Справочно: По бюджетной программе удешевление стоимости ГСМ и ТМЦ, необходимых для проведения весенне-полевых и уборочных работ из республиканского бюджета в 2012 году было предусмотрено 18,6 млрд. тенге. МИО областей выделено 18,9 млрд. тенге (на 332,6 млн. тенге больше предусмотренного объема). При этом, если ряд областей выделили дополнительные средства: Атырауская – 5,3 млн. тенге, Кызылординская–141,4 млн. тенге, Мангистауская– 5,8 млн. тенге, Южно-Казахстанская– 1 013,7 млн. тенге и г. Астана– 2,8 млн. тенге, то некоторые области сократили объем предусмотренных средств: Акмолинская– 25,5 млн. тенге, Актюбинская– 137,2 млн. тенге, Алматинская– 89,9 млн. тенге, Восточно-Казахстанская — 15,2 млн. тенге, Жамбылская– 155,9 млн. тенге, Западно-Казахстанская– 48,0 млн. тенге, Карагандинская – 7,4 млн. тенге, Костанайская– 201,7 млн. тенге, Павлодарская –  156,4 млн. тенге.

В рамках программы Агробизнес-2020 предусматривается увеличение объемов субсидий до 30-31 млрд. тенге.

 
Субсидирование удобрений

В рамках программы субсидирования минеральных удобрений в 2012 году СХТП приобретено порядка 200 тыс. тонн удобрений, сумма выплаченных субсидий составила 5,0 млрд. тенге. В 2013 году на указанные цели бюджетами областей предусмотрено 5,4 млрд. тенге.

С целью дальнейшего стимулирования СХТП к большему применению удобрений Минсельхозом в текущем году инициируются изменения механизма субсидирования удобрений в части выплаты субсидий заводу в случае, если СХТП покупает удобрения у отечественного завода, и выплаты субсидий СХТП в случае, если СХТП покупает удобрения зарубежного производства на свободном рынке. При этом приобретенные удобрения будут субсидироваться дифференцированно: при приобретении отечественной продукции норма субсидии будет составлять до 50 % их стоимости, иностранной – до 30 %. Аналогичная норма будет распространяться и на гербициды. В свою очередь изменение механизма требует проведения большого объема работы на местах по сбору заявок, составлению списков, расчетов норм субсидий и т.д. В этой связи акиматам областей в ближайшее время необходимо оперативно провести все требуемые процедуры, в ускоренном порядке согласовать с нами и утвердить виды удобрений и нормы субсидий с тем, чтобы крестьяне своевременно были обеспечены требуемыми объемами удобрений, а также ускорить работу по формированию списков СХТП на получение субсидий. В рамках программы Агробизнес-2020 предполагается увеличить объемы субсидий удобрения  до 20-25 млрд. тенге.

Справочно:В рамках трансфертов общего характера в 2012 году на субсидирование удобрений и гербицидов из республиканского бюджета было предусмотрено 6253,8 млн. тенге. Вместе с тем, по результатам решений местных исполнительных органов на данное направление было выделено 7036,5 млн. тенге (на 782,7 млн. тенге больше предусмотренного объема). При этом, если ряд областей выделили дополнительные средства: Южно-Казахстанская – 252,9 млн. тенге, Жамбылская – 211,5 млн. тенге, Костанайская – 201,8 млн. тенге, Павлодарская – 146,4 млн. тенге,    Кызылординская – 67,4 млн. тенге, то некоторые области сократили объем предусмотренных средств: Актюбинская – на 60,3 млн. тенге, Акмолинская – на 42,4 млн. тенге.

 
Субсидирование гербицидов

До настоящего времени осуществлялось субсидирование гербицидов применяемых при возделывании зерновых культур и только отечественного производства, при этом ежегодно  отмечается  дефицит финансовых средств, что порождает недовольство СХТП по эффективности данной меры поддержки.

В целях решения указанных проблем в соответствии с Законом «О внесении изменений и дополнений в некоторые законодательные акты Республики Казахстан по вопросам развития и поддержки агропромышленного комплекса» в Закон «О государственном регулировании развития агропромышленного комплекса и сельских территорий» внесены нормы предлагающие субсидирование всех видов гербицидов вне зависимости от страны происхождения с тем, чтобы у сельхозпроизводителей был выбор относительно цены и качества.

В этой связи, при уточнении бюджета 2013 года в рамках реализации Программы по развитию агропромышленного комплекса Республики Казахстан на 2013-2020 годы планируется внесение бюджетной заявки «Целевые текущие трансферты в областные бюджеты и бюджеты городов Астана и Алматы направленные на увеличение средств для субсидирования гербицидов» на сумму порядка 19,1 млрд. тенге.

Учитывая вышеизложенное, после выделения дополнительных финансовых средств для субсидирования гербицидов, местным исполнительным органам необходимо реализовать мероприятия по повышению экономической доступности гербицидов в рамках бюджетной программы «Государственная поддержка повышения урожайности и качества производимых сельскохозяйственных культур».

В рамках программы Агробизнес-2020 предполагается увеличить объемы субсидий гербицидов  до 28 млрд. тенге.

 
Прогноз урожая и экспортный потенциал

В рамках реализации поручений Главы государства между Минсельхозом, акиматами областей, Холдингом «КазАгро» и АО «Казагроинновация» заключены меморандумы по диверсификации посевных площадей сельхозкультур на 2012-2016 годы, предусматривающие расширение площадей зернофуражных, масличных, бобовых и кормовых культур.

По данным гидрометслужбыстраны осень 2012 года на территории республики характеризовалась в целом умеренно-теплой погодой с достаточным количеством осадков. Выпавшие в зимнем периоде обильные осадки в виде снега создают предпосылки для накопления хороших запасов влаги в почве под будущий урожай.

По данным областных управлений сельского хозяйства в настоящее время  высота снежного покрова по чистому пару составляет от 5 до 50 см, кулисному пару – от 23 до 77 см, на зяби – от 10 до 60 см, на стерневом фоне – от 13 до 60 см.

Благоприятные условия влагообеспеченности сельскохозяйственных культур позволяют делать оптимистические прогнозы на  хороший урожай в 2013 году (Справочно: 16,9 млн. тонн – по стратегплану на 2013 год, 17,7 млн. тонн – в среднем за 2008-2012 годы, 16,6 млн. тонн – в среднем за 2003-2012 годы).

 
   

 

Егін себу болжамы

Облыс әкімдіктерінің ауыл шаруашылығы басқармаларының дерегі бойынша 2013 жылы ауыл шаруашылғы дақылдарының алқабы 21,3 млн.  гектарды құрайды, бұл 2012 жылдың дегейімен шамалас. Көктемгі егін себу алқабы 18,5 млн. гектар деңгейінде болжануда.

2012 жылмен салыстырғанда бидайдың алқабы 329 мың гектарға (2%) азайады, жүгерінің алқабы 5 мың гектарға көбейеді, басқа дәнді дақылдардың алқабы 22 мың гектар көбейеді деп күтілуде. 2013 жылы майлы дақылдарды 1,8 млн. гектарға, жемазықтық дақылдарды 3,0 млн.  гектарға орналастыру (124 мың гектарға артық) жоспарлануда

Көктемгі егіс жұмыстарын қаржыландыру

Көктемгі егіс жұмыстарын өткізуді қаматамсыз ету үшін АШТӨ қаржыландыру және материалдық техникалық қамтамасыз ету мәселелерін шешу мақсатында бірқатар шаралар қабылданды.

«КазАгро» Холдингіне бюджеттік кредит арқылы республикалық бюджеттен 2013 жылғы 20 желтоқсанға дейін 60 млрд. теңге бөлінді, бұл қаражат мындай мақсаттарға бағытталады:

— көктемгі егіс және егін жинау жұмыстарын жүргізу үшін, сондай-ақ АШТӨ ауыл шаруашылығы өнімдерін сатып алу үшін міндеттемелерді орындаудың қамтамасыз етілуіне байланысты жылдық 5-8% төлембәсімен АӨК субъектілерін несиелендіру;

— АШТӨ одан әрі қаржыландыру мақсатында шағын несиелік ұйымдарды жылдық 4% төлембәсімен несиелендіру (ШНҰ соңғы қарыз алушыларды  жылдық 8% аспайтын төлембәсімен несиелендіреді);

— АӨК субъектілерінен ауыл шаруашылығы өнімдерін, оның ішінде ӘКК қамтамасыз етуімен жылдық 3% төлембәсімен, сатып алу.

Осылайша, жоғарыда көрсетілген схемаларды қолдану арқасында 2013 жылғы егін себу науқанына қатысатын АШТӨ көпшілігіне несие ресурстарына қолжетімділігі қамтамасыз етілетін болады.

Көктемгі егіс жұмыстарын өткізуді «КазАгро» Холдингінің қаржы иниституттарымен несиелендіру шарттары Қазақстан Республикасы Экономиканы жаңғырту мәселелері жөніндегі мемлекеттік комиссиясының  ағымдағы жылдың 15 ақпанында өткен отырысында мақұлданды.

ӘКК кепілдігімен аманатсыз несие беру  

Агроөнеркәсіп өндірісінде өтімді және қолжетімді несиенің жетіспеушілігі  едәуір қиындық келтіретінін есере отырып, «КазАгро» Холдингімен бюджеттік несие қаражатының есебінен әлеуметтік кәсіпкерлік корпорациялардың кепілдігімен 2011-2012 жылдары жүргізілген АШТӨ қаржыландыру бағарламасы өзінің өміршеңдігін көрсетті.

Осыған байланысты өткен жылдардың тәжірибесі бойынша 2013 жылы «КазАгро» Холдингі ӘКК корпорациялардың кепілдігімен бюджеттік несиенің есебінен 13 млрд. теңге соммаға 1 га егістік алқапқа 6 теңге есебінен бидай мен арпаны форвардты сатып алуды іске асыратын болады.

Сол сияқты, АШТӨ қаржыландыруға «Азық-түлік келісім шарт корпорациясы» ҰК» АҚ көктемгі-жазғы қаржыландырумен мемлекеттік ресурстарға астық сатып алу бағдарламасы бойынша форварды сатып алуға бөлінген   6875,0 млн. тенге бюджет қаржаты пайдаланылатын болады.

 
АШТӨ несиелерінің қайтару мерзімін ұзерту

2012 жылғы құрғақшылықтың зардаптарын жеңілдету мақсатында  КазАгроның еншілес ұйымдарымен бюджеттік несиенің есебінен көкетмгі егіс және егін жинау жұмыстарын жүргізуге берілген берілген несиелер бойынша АШТӨ (Ақтөбе, Ақмола, Қостанай, Батыс Қазақстан, Қарағанды облыстары)  21,2 млрд. теңге міндеттемелерінің қайтару мерзімі  ұзартылды.

 
Субсидиялау

Бұдан бетер, барлық бағыттар бойынша өсімдік шаруашылығы саласын субсидиялауға 31,4 млрд. теңге бөлініп отыр.

Анықтама ретінде:

1) басым дақылдарды өндіруді субсидиялауға – 18,6 млрд. теңге;

2) жеміс-жидек дақылдары мен жүзімді отырғызуға және өсіруге – 1,9 млрд.теңге;

3) минералдық тыңайтқыштар мен гербицидтердің құнын арзандатуға – 6,4 млрд. теңге;

4) суармалы суды жеткізуге – 1,6 млрд. теңге;

5) мақтаның сапасын сараптауға – 0,4 млрд. теңге;

6) тұқым шаруашылығын дамытуға – 2,5 млрд. теңге.

 
ЖЖМ қамтамасыз ету

ҚР Ауыл шаруашылығы министрлігі облыстардың әкімдіктерімен АШТӨ  көктемгі егіс жұмыстарын жүргізуде дизель отынына қажеттілік шамамен 360 мың тоннаны құрап отырғанын анықтады. ҚР Мұнай және газ министрлігімен мұнай өңдеу зауыттарына бекітілген облыстардың тізімдерінің жобасы мен көлемі келісілді. 2013 жылы көктемгі егіс жұмыстарын өткізуге АШТӨ үшін дизельдік отын бағасы нарық бағасынан шамамен 10-12 пайызға төмен.

Техниканың дайындығы

Ағымдағы жылдың басындағы жағдай бойынша республикадағы қолда бар техника: 154,1 мың тракторлар, 89,4 мың сепкіштер, 334,2 мың топырақ өңдеу құралы, 5,0 мың бүріккіштер,  2,8 мың жоғарыөнімді егіс кешендері.

Республика бойынша ауыл шаруашылығы техникасы дайындығының қарқыны былтырғы жылғы деңгейде. 2013 жылғы 15 ақпанға  тракторлардың дайындығы 74%, сепкіштер 72%, қопсытқыштар — 75%, соқалар — 77% құрайды.

Кейінгі 8 жылда (2005-2012) АШТӨ-мен 10,0 мың бірлік тракторлар, 10,1 мың бірлік комбайндар, 1,9 мың бірлік дестелегіштер, 5,7 мың бірлік сепкіштер сатып алынды.

Облыс әкімдіктерінің деректері бойынша көктемгі дала жұмыстарын жүргізу үшін ауыл шаруашылығы техникасы дайындығының қарқыны өткен жылғы деңгейде. 2013 жылғы 15 ақпанға  111,5 мың тракторлар (74%), 19,2 мың соқалар (77%), 204,2 мың тырмалар (75%), 64,7 мың сепкіштер (72%) дайындалды.

Ағымдағы жылы егіс жұмыстарына 3,0 мың бірлік жоғарыөнімді егіс кешендері қатысады, ол  агротехникалық мерзімде дәнді дақылдардың егіс алқабының жартысын көбін себуге мүмкіншілік жасайды.

Бұл жерде айтып кету керек, ағымдағы жылы ауыл щаруащылығы техникасын сатып алу ынталандыру және қаржылық көрсету мақсатында Министрлікпен ауыл шаруашылығы техникасының лизингі бойынша пайыздық ставкасын арзандатудың жаңа бюджеттік бағдарлама жүзеге асырылады. Субсидиялаудың ережесі әзірленіп мүдделі мемлекеттік органдармен келісу рәсімі жүргізілуде.

Осыған байланысты, республикалық бюджеттен 2013-2015 жылдарға бөлінген 3 млрд. теңге қаржыландыру көлемі, ауыл шаруашылығы техникасының паркін жаңартуға (негізгі ауыл шаруашылығы техникасының 87% тозуы)  және қажетті қолдау деңгейін қамтамасыз етпейді, сондықтан Агробизнес – 2020 бағдарлама шеңберңнде шамамен 212 млрд. теңге (орташа есеппен 26,5 млрд. теңге 1 жылда) бөлу көзделген, ол 2018 жылы ауыл шаруашылығы техникасының паркін  жаңартуды 100% қамтамасыз етеді.

 
Тұқыммен қамтамасыз ету

Облыстардың ақпараттары бойынша тұқыммен қамтамасыз ету қажеттіліктің 96 %-ын құрайды (2094,2 мың тонна қажеттілігінде 2024,8 мың тонна бар).

Тұқым тапшылығы 79,4 мың тоннаны құрайды (Ақтөбе облысында – 12,2 мың тонна, Батыс Қазақстан ө 7,0 мың тонна және Қостанай облысында – 60,2 мың тонна, олардың 55,4 мың тоннасы облыстардың ресурстары есебінен толықтырылады, ал 24,0 мың тоннасы – мемлекеттік тұқым ресурстарынан, осының 21,3 мың тоннасы Корпорацияда бар (соның ішінде Ақмола облысының АҚК-де – 10,7 мың тонна, Батыс Қазақстан облысының – 0,4 мың тонна, Қостанай облысының — 10,2,).

Корпорацияда тұқым ресурстарын пайдаланудан түскен 1,7 млрд. теңге ақшалай қаражат бар, бұл 26,0 мың тонна (ағымдағы бағамен) көлемінде тұқым сатып алуға мүмкіндік береді.

Мемлекеттік тұқымқордан бидайдың сорттық тұқымдарын беру басталуы туралы хабарлаудан бастап Корпорацияға республиканың АШТӨ-дене 21,8 мың тонна көлеміне 18 өтініш келіп түсті, соның ішінде Ақмола облысында (3 өітініш – 10702,4 тонна, Батыс Қазақстан (1 өтініш – 100 тонна), Қостанай (13 өтініш – 10183,0 тонна), Солтүстік Қазақстан (1 өтініш – 856,7 тонн).

Корпорация тұқымды АШТӨ-не беруді тұқымдық несие ретінде екінші дәрежелі банктарының кепілдігі болған жағдайда немесе алдын ала төлеу тәртібі бойынша жүзеге асыра алады.  Осыған байланысты АӨШТ-де үстінде көрсетілген тұқым сатып алуға несиелеу түрлерімен қолдануға мүмкіндіктер бар.

Аталаған облыстардың әкімдіктерге батыс аймағында астық дақылдарының өнімсіздігі және тұқыммен қамтамасыз ету мәселесі жылдан жылға пайда болатын жағдайын ескертіп, аймақтағы етті мал шаруашылығын өсіру мен жайылым мал шаруашылығы үшін жемшөп дақылдары алқабтарын кеңейтуімен өсімдік шараушылығын әртараптандыру жұмыстарын белсендіру қажет.

Элиталық тұқым шаруашылығын субсидиялау механизмі жаңа нормаларды қоспағанда былтырғы механизмге ұқсас, сонымен 2013 жылдан бастап элиталық тұқым шаруашылықтарының шет елдерден нақты сатып алған жүгері, қант қызылшасы, рапс, қытайбұршақ, көкөніс және жемшөп дақылдарының бірегей тұқымдарының шығындарын ішінара өтеу қарастырылған.           «Агробизнес 2020» бағдарламасы аясында элиталық тұқым шаруашылығын субсидиялау мөлшерін 4,6 млрд. теңгеге дейін көбейту, субсидияланатын элиталық тұқымдар көлемін 168,3 мың тоннаға дейін жеткізуге ұсынылуда (қазіргі 75,0 мың. тонна көлемінде), бұл ғылыми-негізделген 8-10% кем емес элиталық тұқымдармен себілетін алқабтарының көлемінің көбеюіне әкеледі, сонымен қатар тұқымның және көшеттердің сорттық және себу сапасын анықтауға 570 млн. теңге қарастырылған.

 
ЖЖМ және басқа да тауарылық материалдық құндылықтардың құнын субсидиялау

Ағымдағы жылы көкметгі дала және егін ору жұмыстарын жүргізу үшін ЖЖМ және басқа да тауарлық құндылықтардың құнын субсидиялауға 18,6 млрд. теңге көзделген. 2012 жылы осы бағдарлама бойынша 18,9 млрд теңге бөлінген.

Анықтама: Көкметгі дала және егін ору жұмыстарын жүргізу үшін ЖЖМ және басқа да тауарлық құндылықтардың құнын субсидиялау бюджеттік бағдарлама бойынша  2012 жылы 18,6 млрд. теңге қарастырылған. Облыстардың ЖАО 18,9 млрд. теңге бөлген (қаралған көлемнен 332,6 млн. теңгеге артық).Бұл ретте бірқатар облыстар қосымша қаражат бөлген:  Атырау – 5,3 млн. теңге, Қызылорда – 141,4 млн. теңге, Маңғыстау – 5,8 млн. теңге, Оңтүстік Қазақстан – 1013,7 млн. теңге және Астана – 2,8 млн. теңге, кейбір облыстар қаралған қаржының көлемін қысқартқан: Ақмола – 25,5 млн. теңге, Ақтөбе – 137,2 млн. теңге, Алматы – 89,9 млн. теңге, Шығыс Қазақстан – 15,2 млн. теңге, Жамбыл – 155,9 млн. теңге, Батыс Қазақстан – 48,0 млн. теңге, Қарағанды – 7,4  млн. теңге, Қостанай – 201,7 млн. теңге, Павлодар – 156,4 млн теңге.  Агробизнес 2020 бағдарламасы аясында субсидия көлемін 30-31 млрд. теңгеге көбейту қарастырылған.

 
Тыңайтқыштарды субсидиялау

Минералдық тыңайтқыштарды субсидиялау бағдарламасы аясында 2012 жылы АШТӨ 200 мың тонна шамасында тыңайтқыш сатып алды, төленген субсидия сомасы 5,0 млрд. теңгені құрады. 2013 бұл мақсатқа облыстық бюджеттерде 5,4 млрд. теңге көзделген.

АШТӨ-ні тыңайтқыштарды көбірек қолдануға одан әрі ынталандыру мақсатында биылғы жылы Ауылшармині АШТӨ тыңайтқышты отандық зауыттан сатып алса субсидияны зауытқа төлеу, шетелдік өндіріс тыңайтқышын еркін нарықта сатып алса субсидияны АШТӨ-ге төлеу бөлігінде тыңайтқыштарды субсидиялау механизміне өзгерістер енгізуді ұсынып отыр. Бұл ретте сатып алынған тыңайтқыштар саралап субсидияланатын болады: отандық өнім сатып алған кезде субсидия нормасы оның құнының 50 %, шетелдік боласа – 30 % құрайтын болады. Ұқсас норма гербицидтерге де жүретін болады. Өз кезегінде механизмді өзгерту жергілікті жерлерде өтінімдер жинау, тізімдер құру, субсидия нормаларын есептеу және т.б. бойынша көп жұмыс атқаруды талап етеді. Осыған орай шаруаларды тиісті тыңайтқыш көлемдерімен қамтамасыз ету мақсатында облыс әкімдіктері жақын арада қажетті рәсімдерді жедел өткізулері, шұғыл түрде тыңайтқыш түрлері мен субсидия нормаларын бізбен келісіп, бекітулері, сондай-ақ субсидия алуға арналған АШТӨ тізімдерін құрау жөніндегі жұмысты тездетулері тиіс. Агробизнес-2020 бағдарламасы аясында тыңайтқыштарға арналған субсидия көлемін 20-25 млрд. теңгеге дейін ұлғайту көзделіп отыр.

Анықтама ретінде: Жалпы сипаттағы трансферттер аясында 2012 жылы республикалық бюджеттен 6253,8 млн. теңге көзделген болатын. Алайда жергілікті атқарушы органдар шешімдерінің нәтижелері бойынша бұл бағытқа 7036,5 млн. теңге бөлінді (көзделген көлемнен 782,7 млн. теңге артық). Бұл ретте бірқатар облыстар қосымша қаражат бөлсе: Оңтүстік Қазақстан – 252,9 млн. теңге, Жамбыл – 211,5 млн. теңге, Қостанай – 201,8 млн. теңге, Павлодар – 146,4 млн. теңге,Қызылорда – 67,4 млн. теңге, кейбір облыстар көзделген қаражат көлемін қысқартқан: Ақтөбе – 60,3 млн. теңгеге, Ақмола – 42,4 млн. теңгеге.

 
Гербицидтерді субсидиялау

Қазіргі кезге дейін дәнді дақылдарды өсіру кезінде қолданылатын және отандық өндіріс гербицидтерін ғана субсидиялау жүзеге асырылып келді, бұл ретте жыл сайын қаражат тапшылығы байқалады, бұл осы қолдау шарасының тиімділігі бойынша АШТӨ-нің наразылығын тудырады.

Көрсетілген проблемаларды шешу мақсатында АШТӨ-де бағасы мен сапасы бойынша таңдау мүмкіндігі болу үшін «Қазақстан Республикасының кейбір заңнамалық актілеріне агроөнеркәсіп кешенін дамыту және қолдау мәселелері бойынша өзгерістер мен толықтырулар енгізу туралы» Заңға сәйкес «Агроөнеркәсiптiк кешендi және ауылдық аумақтарды дамытуды мемлекеттiк реттеу туралы» Заңға өндіру еліне қарамастан гербицидтердің барлық түрін субсидиялауды көздейтін нормалар енгізілді.

Осыған орай Агробизнес-2020 бағдарламасын іске асыру аясында 2013 жылғы бюджетті нақтылау кезінде 19,1 млрд. теңге сомасына «Облыстық бюджеттерге, Астана және Алматы қалаларының бюджеттерiне гербицидтерді субсидиялауға арналған қаражатты ұлғайтуға бағытталған ағымдағы нысаналы трансферттер» атты бюджеттiк өтінім енгізу жоспарланып отыр.

Жоғарыда баяндалғанды ескере отырып, гербицидтерді субсидиялауға қосымша қаражат бөлінгеннен кейін жергілікті атқарушы органдар «Өндiрiлетiн ауыл шаруашылығы дақылдарының өнiмдiлiгi мен сапасын арттыруды мемлекеттік қолдау» бюджеттік бағдарламасы аясында гербицидтердің экономикалық қолжетімділігін арттыру жөніндегі іс-шараларды іске асырулары тиіс.

Агробизнес-2020 бағдарламасы аясында гербицидтерге арналған субсидия көлемін 28 млрд. теңгеге дейін ұлғайту көзделіп отыр.

 
Алынатын өнімнің болжамы және экспорт әлеуеті

Мемлекет басшысының тапсырмасын орындау аясында дәнді жемазықтық, майлы, бұршақты және жемазықтық дақылдардың алқаптарын ұлғайтуды көздейтін Ауылшармині,облыс әкімдіктері, «КазАгро» Холдингі және  «Казагроинновация» АҚ арасында 2012-2016 жылдарға арналған ауыл шаруашылығы дақылдарының алқаптарын әртараптандыру бойынша меморандумдар  қабылданыды.

Еліміздің гидрометеорология қызметінің дерегі бойынша 2012 жылдың күзі республика аумағында жеткілікті ылғалды салыстырмалы жылы ауа райымен сипатталды. Қысқы кезеңде қар түрінде түскен мол ылғал болашақ өнім үшін топырақта ылғалдың жақсы қорын жинақтау үшін тиісті алғы шарт жасайды.

Облыстық ауыл шаруашылығы басқармаларының дерегі бойынша кәзіргі кезде қардың қалыңдығы таза парда 5-50 см, ықтырмалы парда – 23-77 см, сүдігер жыртылған жерде  — 10-60 см, өсімдік сабағы сақталған жерде – 13-60 см болуда.

Ауыл шаруашылығы дақылдарын ылғалмен қамтамасыз етудің қолайлы жағдайы 2013 жылы жақсы өнім жинау туралы болжам жасауға мүмкіндік береді (Анықтама ретінде: стратегиялық жоспар бойынша 2013 жылға 16,9 млн. тонна, 2008-2012 жылдары – орта есеппен 17,7 млн. тонна, 2003-2012 жылдары – орта есеппен – 16,6 млн. тонна).

 

 

 

Оставить комментарий

Ваш электронный адрес не будет опубликован. Обязательные поля помечены *

*

Система Orphus