Сброс
[ A+ ] / [ A- ]
Мына жердесіз:  Басты бет Баяндамалар «ҚР биологиялық алуандықты сақтауды заңнамалық қамтамасыз етудің өзекті мәселелері» баяндама

«ҚР биологиялық алуандықты сақтауды заңнамалық қамтамасыз етудің өзекті мәселелері» баяндама

Биологиялық сан алуандықты сақтау және оны ұтымды пайдалану Министрліктің басты басымдықтарының бірі болып табылатынын және осы бағытта  жүйелі шаралармен қатар жедел шараларды да қолданып жатқанымызды атап өткім келеді.
Орман және ерекше қорғалатын табиғи аумақтар бойынша.
Қазақстан – орманы аз мемлекеттер қатарына жататыны белгілі. Ормандардың аумағы 4,6 пайызды ғана   құрайды. Сондықтан жасыл екпелерді көбейту министрліктің негізгі міндеттерінің бірі болып табылады.
Осы орайда облыс әкімдіктері бекітілген жоспарларға сәйкес өз өңірлерінде жасыл аймақтар құру және елді мекендерді көгалдандыру жұмыстарын жүргізуде.
Ендігі жерде бұл маңызды мәселені жүйелі түрде атқару үшін әр өңір бойынша бесжылдық жоспар жасалып, бекітілді.
Айта кету керек, бұл жұмыс биылғы жылға дейін жүйелі түрде өткізілмеген болатын. Дегенмен де соңғы 10 жылда 2005 жылғы 31 мың гектардан ағымдағы жылғы 55 мың гектарға дейін ұлғайды.
Әрине, осы тұста Елбасы тапсырмасына сәйкес Астана қаласының маңында жасыл желек құру ауқымды атқарылып жатқанын ерекше айтуға болады. Бүгінде бұл аймақтың көлемі 75 мың гектарға жетіп отыр.
Орман саласын қолдау және сауықтыру бойынша бірқатар шешімдер қабылданды, олардың ең бастылары   бөрене ағаштардың экспортына тыйым салынды (2004 ж.)  және сексеуіл ормандарында ағаш кесудің барлық түріне мораторий жарияланды. Бірақ бұл шешімдерді толықтыруға тура келді.
Қылқан жапырақты  ормандарда санитариялық мақсатта және өртенген орман ағаштарын кесуге тыйым салу мәселесі қарастырылуда. Ал сексеуілге байланысты табиғи қалдықтарды да қолдануға тыйым салынды. Себебі осыны пайдаланып, сауда жүріп жптқаны белгілі. Ендігі жерде сексеуілді дайындаудын еш мүмкіндігі болмайды  және оны қоса сауда орындары мен жанар май құю бекеттерінде сексеуіл сатылуына тыйым салу жөнінде шаралар қолданылуда.
Өткн жылы «Семей орманы» резерватында Орта Азия елдеріндегі бірден бір – жылына 3 млн. дана тамыр жүйесі жабық көшеттік материал өсіретін заманауи орман кешені салынды,   ол  ең алдымен жалды ормандарда қарағайдын  көшеттік  материалмен қамтамасыз етуге және ормандардын көлемін     ұлғайтуға мүмкіндік береді. 2-слайд
Одан бөлек, екі (2007 жылы Көкшетау және 2011 жылы Алматы) селекциялық орталықта көбейтілуі қиын (карель қайыңы, арша, жөке ағашы, Сиверс алмасы және т.б.)   ағаш және  бұталарды микроклондық әдіспен көбейту зертханалары жұмыс істеуде. Бүгінгі күнге дейін 200 мың дана көшеттер шығарылды. 3-слайд
Орман өрттерін ерте байқау және шыққан өрттерге жедел шаралар қолдану мақсатында «Семей орманы» резерватының аумағында 2013 жылдан бері орман өрттерімен күресудің пилоттық жүйесі енгізілді. Ол өзінің тиімділігін көрсетіп отыр. Бұл орайда бір өрттің орташа көлемі 24 гектардан 0,8 гектарға дейін азайтылды. 4-слайд
(Анықтама үшін: бір камераның қамту алқабы 15 шақырымға дейін, 9 камера 200 мың гектарды қамтиды. Құны 250 млн. теңге болды.
Осы және басқа да атқарылған іс-шаралар ормандардың жай-күйіне, алқабының көбеюіне әсер етті. Мәселен, 2010 жылдан 2015 жылға дейін орманды алқаптар 369 мың гектарға ұлғайып отыр. 5-слайд
Министрліктің бұдан былайғы жоспарларында жекеше орман өсіру институтын, ағаш тұқымдыларды өнеркәсіптік және энергетикалық мақсаттарда плантацияда өсіруді  жетілдіру жоспарлануда. 
Биологиялық саналуандық пен табиғи  экожүйелерді сақтап қалудың ең тиімді шарасы ерекше қорғалатын табиғи аумақтар жүйесін құру және оның жұмыс істеуі болып табылады.
Қазақстан 1994 жылы қосылған Биологиялық сан алуандылық туралы Конвенцияда ерекше қорғалатын табиғи аумақтардың көлемін   әрбір  елде 2020 жылға  қарай   17 % дейін ұлғайту көзделген.
Қазақстанда ЕҚТА жалпы көлемі қазіргі кезде 24 млн. га немесе ел аумағының 8,8 % құрайды. Конвенция ұсыныстарын орындау үшін ЕҚТА алқабын 46 млн. гектарға жеткізуіміз, яғни 22 млн. гектарға ұлғайтуымыз қажет. 6-слайд
Соңғы жылдары республикада ЕҚТА желісін одан әрі дамыту бойынша бірқатар жұмыстар жүргізілуде.
Мәселен, 2010-2015 жылдар  аралығында 7 жаңа ЕҚТА құрылып, алтауының 6  ЕҚТА-ның  алқабы кеңейтілді.  
Биыл, Ырғыз-Торғай табиғи резерватының аумағын   410 мың га кеңейту іс-шаралары жүргізілуде. 7, 8-слайдтар
Жанаурлар дүниесі бойынша.

Жабайы тұяқты жануарлардың сирек кездесетін және жойылып бара жатқан түрлері мен киіктерді сақтау және олардың санын қалпына келтіру бойынша жұмыстар атқаруда.
Алаңдаушылық туғызатын басты нысандардың бірі – жабайы дала антилопасының бірегей түрі киік (ақбөкен) болып табылады, оның дүниежүзілік таралымының 95 % Қазақстан аумағында мекендейді. 9-слайд  

Киіктер қорғауды ұйымдастыру нәтижесінде олардың саны 21 мың бастан 295 мың басқа дейін көбейтілген болатын. Бірақ, өкінішке орай, 2015 жылы киіктердің қырылып қалуы орын алып, үстіміздегі жылы есепке алу қорытындылары бойынша олардың саны шамамен 108 мың басты құрады. 10-слайд
(Анықтама үшін: қырылу себептерін зерттеумен біздің мамандарымызбен қатар (Ветеринария бойынша ұлттық референттік орталық, Республикалық ветеринариялық зертхана, Биологиялық қауіпсіздік проблемалары ҒЗИ, «Қазақ ветеринария институты» ЖШС, Зоология институты) шетелдік мамандар да (Лондон ветеринария колледжі, Франкфурт зоология қоғамы, Оңтүстік Африка Республикасының, ФАО, сондай-ақ Ресей Федерациясының  мамандары) айналысты.
Киіктер санына браконьерлік фактілері де әсер етеуді. 2010-2016 жылдары киіктер атудың, олардың  мүйіздерін сатып алудың және сатудың 318 фактісі тіркелді.   
Жабайы тұяқты жануарлардың сирек кездесетін және жойылып бара жатқан түрлері мен киіктерді қорғаумен мамандандырылған  «Охотзоопром» ұйымы айналысады. 13, 14-слайдтар
Мониторинг ұйымдастыру үшін киіктерді спутниктік радиомаяктармен таңбалау қолдануда. Қорғау іс-шараларын жүзеге асыру инспекторлардың автокөлігінде орнатылған спутниктік трекерлермен бақыланады. 15, 16- слайдтар

Қолданылған шаралардың нәтижесінде олардын санының көбейіп келе жатқаны байқалады. 17-слайд 
Қорғау шараларымен қатар жануарлар дүниесінің өсімін жасанды жолмен көбейту жүзеге асырылуда. Жобалық қуаты жылына 5 мың құс өсіріп, табиғатқа жіберуге жететін Жек дуадақ   өсіру орталығы осыған мысал бола алады.  Орталықтың жобалық қуатын жылына 15 мың басқа дейін ұлғайту жоспарлануда. 18-слайд 
Соңғы жылдары Барысқа мониторинг жүргізу үшін фотоесептегіштер кеңінен қолдаылуда, бұл осы аңның санын есептеуде өз септігін тигізуде. 19-слайд
Жабайы құстардың кейбір түрлерінің саны азайып (мәселен, 2014-2015 жылдары үйректер саны 2,0 млн. данаға азайған),  қайта аңшылар саны көбейіп, сондай-ақ браконьерлік саны  өсіп бара жатқан бүгінгі күн жағдайы аландатуда. Осы орайда, мамандар көктемде аң аулауға тыйым салу және суда жүзетін жабайы құсты алудың тәуліктік нормасын бір аңшыға шаққанда 5 басқа дейін шектеу мәселесін көтеріп. Бұл ұсынысты біздер орынды деп есептейміз.
Бұл шешім рәсімделетін болса, онда қосымша Қазақстанның осы бастаманы қолдау үшін көршілес елдергеде қолдауы жөнінде Министрлік ұсыныс жасайтын болады.   
В области развития рыбного хозяйства
Основу рыбного хозяйства Казахстана составляют рыбохозяйственные водоемы общей площадью свыше 3 млн. га. слайд 20
Справочно: Всего в республике более 200 водохранилищ, 48 тысяч озер, 39 тысяч рек и временных водотоков, из которых 20 имеют статус  международного и республиканского значения, а 2787 – это водоемы местного значения.
С 2006 года осуществляется долгосрочное закрепление водоемов и их участков за пользователями.
Рыбохозяйственные водоемы международного и республиканского значения поделены на 346 участков, из них 244 участков закреплено за 130 пользователями.
Из 2787 водоемов местного значения 1321 водоем закреплены за 830 пользователями.
Рыбное хозяйство является перспективным направлением для получения доходов и обеспечения занятостью населения преимущественно в сельской местности.
В 2015 году до 50 процентов экспорта животноводческой продукции приходилось на рыбную продукцию. Сумма экспорта в последние годы достигала до 80 млн. долларов США в год.
Отечественная рыбная продукция экспортируется в основном в страны Европейского Союза и успешно конкурирует на мировом рынке. слайд 21
В последние годы экспорт рыбной продукции ориентирован на новые рынки. На сегодня 19 предприятий включены в реестр экспортеров в Китай, при этом ожидаемый рост экспорта рыбной продукции в эту страну может составить до 2 тысяч тонн в год.
Вместе с тем, на сегодня в сфере рыбного хозяйства имеется еще не полностью используемый потенциал для дальнейшего поступательного развития.
Наряду с рациональным использованием рыбных ресурсов естественных водоемов Министерством принимаются меры по развитию товарного рыбоводства (аквакультуры). Это позволит снять промысловую нагрузку с естественных водоемов. Слайд 22
В настоящее время в республике функционирует 43 озерно-товарных рыбоводных, 17 прудовых и 3 садковых хозяйств, а также 13 рыбоводных хозяйств  с использованием технологии замкнутого водоснабжения.
Ими в 2015 году произведено 730 тонн товарной рыбы, в основном предпринимателями выращиваются карп (306 тонн), форель (172 тонн) и осетровые (106 тонн). Слайд 23
С 2014 года для поддержки предпринимателей, занимающихся товарным рыбоводством, реализуется программа субсидирования инвестиционных вложений в размере 20% на создание рыбоводных установок с замкнутым водоснабжением (УЗВ) и садков. Слайд 24
Справочно:
В 2014 году инвестиционные субсидии 145,8 млн. тенге получили:
ТОО «Луговской конный завод» – 100,5 млн. тенге и
ТОО «Kazakh Osseter» – 45,3 млн. тенге.
В 2015 году инвестиционные субсидии 25,0 млн. тенге
получил ТОО «Kazakh Osseter».
В 2016 году  инвестиционные субсидии 219.5 млн. тенге получили:
ТОО «Caspian Royal Fish» – 139,9 млн. тенгеи
ТОО «Караганда Осетр» – 79,6 млн. тенге.
Для дальнейшего развития товарного рыбоводства, в рамках разрабатываемой в настоящее время Государственной программы развития АПК, пересмотрены подходы к практикуемым мерам господдержки в части субсидирования товарного рыбоводства с переориентацией на поддержку малого и среднего бизнеса.
Таким образом, принятие вышеназванных мер, несомненно, будет существенным шагом в деле сохранения рыбных ресурсов водоемов республики.
Одной из важных экологических проблем является сохранение осетровых видов рыб. Слайд 25
На сегодня Урал является единственной рекой, где еще сохранились места для естественного нереста осетровых видов рыб.
С 2010 года введен запрет на промысловый лов осетровых в Казахстане. Кроме того, в текущем году введен запрет на вылов осетровых видов рыб и в научных целях.
В рамках борьбы с браконьерством Министерством подготовлен и направлен на согласование в заинтересованные госорганы проект постановления по введению запрета на реализацию запрещенных орудий лова, в том числе сетей и так называемых «электроудочек», являющихся основным орудием лова браконьеров.
Одновременно принимаются меры по искусственному воспроизводству рыбных ресурсов, с последующим их выпуском в естественную среду в объеме около 168 млн., в том числе молоди осетровых в количестве 7 млн. штук ежегодно, а также по созданию условий для естественного воспроизводства, в частности акиматом Атырауской области во втором квартале 2017 года завершится разработка проектно-сметной документации на проведение дноуглубительных работ и на основании ПСД будет сформирована бюджетная заявка на выделение средств из республиканского бюджета для проведения дноуглубительных работ на каналах-рыбоходах в Урало-Каспийском бассейне.
Основные проблемы в области лесного хозяйства и животного мира представлены на следующем слайде (слайд 26). Это:
– недостаточное материально-техническое оснащение и слабо развитая инфраструктура субъектов лесного сектора;
– бесконтрольный сбор лекарственных растений вне территории государственного лесного фонда (корень солодки, марьин корень, мыльный корень, цистанхэ  и другие);
–  недостаточная правовая и социальная защищенность работников системы лесного хозяйства, работа которых сопряжена с рисками для жизни и здоровья, крайне низкий уровень оплаты труда специалистов;
–  просрочка материалов лесоустроительных проектов по лесным учреждениям республики, необходимо доведение финансирования лесоустроительных работ до 480 млн. тенге ежегодно;
–  необходимость создания центра по интродукции и реинтродукции животных;
Справочно:
Во исполнение поручения Главы Государства планировалась реконструкция двух осетровых рыбоводного завода в г. Атырау с доведением их суммарной мощности с 7 до 12 млн. штук молоди осетровых видов рыб в год.
Однако, в связи со сложившийся неблагоприятной экономической ситуацией на сегодня средства на реконструкцию осетровых рыбоводных заводов в республиканском бюджете не предусмотрены.
В настоящее время завершена корректировка ТЭО проекта реконструкции Урало-Атырауского осетрового  завода.
После прохождения госэкспертизы ТЭО проекта реконструкции УАОРЗ будет внесено в Министерство национальной экономики для решения вопроса о выделении средств на разработку ПСД реконструкции Урало-Атырауского осетрового рыбоводного завода.
Министерством в рамках проекта Закона Республики Казахстан «О внесении изменений и дополнений в некоторые законодательные акты Республики Казахстан по вопросам растительного и животного мира», который в настоящее время находится на рассмотрении в Мажилисе Парламента, предусматриваются нормы, направленные на решения следующих актуальных вопросов: Слайд 27-28
устанавливаются нормы по социальной защите должностных лиц государственной лесной охраны и природоохранных учреждений (повышенный оклад на 25%, единовременное пособие для молодых специалистов и обеспечение их служебным жильем);

  • вводятся механизмы перевода земель других категорий в земли лесного фонда, а также изъятия лекарственных трав из природной среды;
  • в целях интенсивного ведения охотничьего хозяйства вводятся нормы по дичеразведению и охотничьим фермерским хозяйствам;
  • охотхозяйственным организация будут предоставлена возможность изъятия из природы диких животных, в том числе редких и исчезающих видов, для создания маточного поголовья и дальнейшего разведения в целях предпринимательской деятельности;
  • для искусственно разведенных объектов охоты будут введены нормы, предусматривающие их изъятие без установления сроков и лимитов;
  • для развития искусственного выращивания аквакультуры вводятся нормы регулирующие озерно-товарное рыбоводство;
  • в целях усиления норм по рациональному использованию рыбных ресурсов предусмотрено утверждение нормативов по количеству рыбаков и орудий лова для изъятия определенного объема;
  • исключается возможность передачи пользователем, за которым закреплен водоем, права лова рыбы другим лицам, т.е субаренда;
  • на особо охраняемых природных территории ужесточаются правила охоты;
  • вводится норма, позволяющая оперативно переносить сроки запрета охоты и рыбалки с учетом климатических условий того или иного года, для обеспечения условий естественного воспроизводства животного мира в весенний период.

 Құрметті депутаттар!
Сіздерге бүгінгі мәселелердің Парламент қабырғасында талқылану мүмкіндігі үшін ризашылығымды және Сенат қабылдайтын шешім   биологиялық саналуандықты сақтау жөнінде қолданылып жатқан шаралардың тиімділігін арттыра түсуге ықпал ететініне үміт білдіруге рұқсат етіңіздер!

Назарларыңызға рахмет!                                    

Пікір қалдыру

Cіздің email адресіңіз бөгде адамдарға көрсетілмейді Негізгі жолдар белгіленген *

*

Система Orphus